De automecaniciens van de digitale kunsten

  • 15 november 2017

Bezoek aan IMPACT op het snijvlak van kunst, wetenschap en technologie

Cultuurconnect bezocht 8 november samen met enkele programmatoren het festival IMPACT, een Europees project op het snijvlak van kunst, wetenschap en technologie in Cultuurcentrum Hasselt/CCHA. 

IMPACT - International Meeting in Performing Arts & Creative Technologies – wil uitgroeien tot de voornaamste en permanente pool voor kunst, wetenschap en technologie, door onderzoek, schepping, opleiding en verspreiding te bevorderen. 

“Dit interreg-project ondersteunen vanuit een cultuurcentrum is niet evident”, geven Gerhard Verfaillie en Laurent Pitsi (CCHA) toe. “Voor een cultuurcentrum is de publiekswerking en programmering cruciaal, maar de presentatie van digitale performances is helaas geen prioriteit voor de Europese subsidiegever.”

CCHA neemt desondanks een voortrekkersrol op: enerzijds als residentieplek voor onderzoekswerk op het snijvlak tussen podiumkunsten en technologie, anderzijds als plek waar het publiek hiermee kennismaakt via de programmering. Wie op digitale prospectie wil, moet deze dagen op het IMPACT-festival zijn, in Hasselt, Luik, Eupen, Aken of Maastricht.  

De automecaniciens in digitale kunsten

“We zijn de eerste generatie gezelschappen die digitale technologie gebruiken”, aldus Davide Venturini (Compagnia TPO, Italië). “De technologie die we gebruiken staat nog niet op punt. Dat betekent dat we de ‘motor’ nog zelf moeten kennen, zoals met de eerste auto’s. Wanneer die stil vielen, konden de eigenaars meestal zelf wat prutsen onder de motorkap.”

Nieuwe technologieën ontwikkelen snel, worden betrouwbaarder en zijn vervolgens toegankelijker voor artiesten om ermee aan de slag te gaan. Toch vindt Davide dat kunstenaars daar niet op moeten wachten. “Kunstenaars kunnen technologie uitdagen, uitvinden en naar de eigen artistieke hand zetten.”

Ontmoeting tussen kunstenaars, technologen en wetenschappers geeft vonken

Beeld uit de voorstelling cqfd? vrouw die op een balk loopt in de lucht, er zijn lichtstralen rond haar.Heel wat kunstenaars vandaag missen technische kennis en inzicht in digitale mogelijkheden, getuigen Davide en Rosa. Rosa Matthis (Cirque Barbette, Brussel) is een kunstenares die balanceert tussen hedendaagse dans en circus. Haar ontmoeting met digitale kunstenaar Nicolas Mongermont was cruciaal voor de voorstelling cqfd?

Rosa: “Ook al begrijp ik weinig van de technische kant van zijn werk, toch vinden wij elkaar vanuit een gezamenlijke artistieke visie. Die primeert voor mij, eerder dan de digitale vorm. Toch heb ik mijn drempelvrees overwonnen en smaakt deze ervaring naar meer.” Nicolas is geëngageerd in heel wat netwerken en platformen. Plaatsen voor uitwisseling en ontmoeting zijn belangrijk, ook al verschillen de digitale tools.

Spreken kunstenaars en technologen een andere taal?

IMPACT is een platform waar kunstenaars, technologen en wetenschappers met elkaar in dialoog gaan en samenwerken. Gerhard Verfaillie (CCHA): “Het is soms zoeken naar een gemeenschappelijke taal of referentiekader om gesprekken te faciliteren tussen kunstenaars en techneuten of wetenschappers.” Het leren kennen van elkaars werelden, jargon en denkkaders is een cruciale stap om tot een gemeenschappelijk project te komen.

Eens de klik er is, gebeuren er fantastische dingen. Zo zagen Centexbel, het centrum voor onderzoek en innovatie voor textiel, en het bedrijf ECKART GmbH plots nieuwe toepassingen en kansen om te experimenteren met textiel en licht in de dansperformance ‘Thérians’ van Louise Vanneste.  

Eerst onderzoek, daarna spreiding

Mensen zitten rond een tafel en kijken naar een presentatie op het werkbezoek.Elkaar leren kennen is één ding, maar dan komt de echte hamvraag: Waar halen we tijd en financiële ruimte om samen te werken en te experimenteren? Zeker in dit domein is onderzoekswerk een cruciale fase. Ook daar willen IMPACT en CCHA een rol in spelen. Na een open-call ondersteunen ze een achttal onderzoeksprojecten op het snijvlak van podiumkunst en technologie of wetenschap.

CCHA heeft een traditie in residenties, en trekt ook voor digitale podiumkunsten deze kaart. De samenwerking met Théatre de Liège, de universiteiten en andere partners maakt dit mee mogelijk. IMPACT biedt kansen voor andere cultuurhuizen om dicht bij huis nieuw werk te prospecteren. Samen tournees opzetten voor digitale kunsten komt zo stilaan op gang bij cc’s.

Digital Arts - Prospectie Alerts

Logo Impact.