Good practice: Actuwat als hefboom voor mediawijsheid in Het Predikheren

Andreas: “Actuwat onderscheidt zich van andere vergelijkbare producten omdat het ondersteund wordt door een digitaal krantenarchief, dat via de bibliotheken ontsloten wordt aan het onderwijs. Scholen krijgen zo toegang tot digitale kranten en tijdschriften, en dankzij Actuwat kunnen leerkrachten en leerlingen daarmee aan de slag in de klas. Het is een mooie manier om het aanbod van de bib naar de klas te brengen. Actuwat is ook gewoon fijn lesmateriaal, waar je als leerkracht weinig voorbereiding aan hebt. De lokale pedagogische ICT-coördinator regelt de toegang tot het digitale krantenarchief. Leerkrachten kunnen zich met hun leerlingen richten op de co-creatieve werkvormen rond leesbevordering, mediawijsheid en democratische vaardigheden.”

“Het digitale krantenarchief zit sowieso in ons standaardaanbod voor bibliotheekleden. Senioren en onderzoekers zijn vaak al bekend met het digitale krantenarchief. Leerkrachten kennen het wel, hebben er soms zelfs toegang toe op hun school, maar gebruiken het helaas weinig. Met onze Actuwat-campagne proberen we daar verandering in te brengen.”

Andreas: “Als eerste stap hebben we de pedagogische ICT-coördinatoren van de Mechelse secundaire scholen gecontacteerd. Zij regelen de toegang tot het digitale krantenarchief op school en kunnen als ambassadeur optreden om de directie en leerkrachten warm te maken voor dit platform. Met ActuWat hebben ze een makkelijke, concrete tool om hen te overtuigen. En natuurlijk hebben we bij de enthousiaste leerkrachten uit ons eigen bibliotheeknetwerk alvast gepolst naar hun interesse.”

Andreas: “Digitale inclusie is één van de kernwaarden van onze dienstverlening. Concreet betekent dit bijvoorbeeld dat we de navigatie op onze website zo toegankelijk mogelijk houden. Wie wil weten waar welke collectie te vinden is, kan binnenkort dankzij 3D-scans ook virtueel door het gebouw lopen. We blijven ook inzetten op de vrijwilligerswerking van onze Digidokters. Elke week kan iedereen met een digitale kwestie terecht in de bib, voor een bezoek aan de Digidokters. Dit is gratis en zonder inschrijving. Op basis van de feedback van bezoekers organiseren we daarnaast thematische workshops, met inschrijving en toegangsprijs. Die worden gegeven door onze DigiGids Joris Van Geet. Tenslotte nodigen we geïnteresseerden uit bij infosessies over onze eigen digitale dienstverlening, zoals bijvoorbeeld over ons nieuwe e-boekenplatform.”

Andreas: “De bekendste digitale kloof - de beperking van toegang tot digitale mogelijkheden door economische en/of sociale uitsluiting - blijft een uitdaging. Maar de nadruk blijven leggen op ‘inclusie’ en ‘toegang’ is misschien ook niet helemaal correct. We weten intussen dat de digitale wereld niet altijd de mooiste of meest gezonde is. Denk maar aan de terechte nadelen van schermverslaving, algoritmische beïnvloeding, ecologische impact van AI … Het lijkt me belangrijk dat we keuzevrijheid behouden over de blootstelling aan al die digitale mogelijkheden. Verder zijn er ook nieuwe kloven te bespeuren, bijvoorbeeld die tussen digitale consumenten en digitale producenten. Voor jong en oud is het belangrijk om inzicht te krijgen in de productie en consumptie van digitale cultuur. Zo kan je je beter wapenen tegen de nadelen van machtige producenten en ongezonde consumptie. Bibliotheken moedigen daarom best aan om niet louter te consumeren, maar om ook te produceren. Lees niet alleen boeken, maar schrijf zelf ook verhalen. Of: speel niet louter games, maar probeer zelf eens te programmeren. Daar kan je met je publiekswerking zeker rekening mee houden wanneer je activiteiten organiseert.”